![Ciepłe, czyste morze, doskonałe warunki do żeglowania i nurkowania, znakomita kuchnia oraz bogactwo kulturalne środkowej Dalmacji - to wszystko gwarantują wakacje w Okrugu Gornjim.
Miejscowość ta leży na wyspie Čiovo położonej tuż koło Trogiru i bardzo blisko Splitu. Dotrzeć można tutaj bardzo łatwo - niedaleko Trogiru znajduje się lotnisko, a wzdłuż wybrzeża wiedzie wygodna Jadranska Magistrala, droga łącząca Istrię z Dubrownikiem i resztą Chorwacji.
Okrug, ze swoimi plażami i zatokami oraz z 2670 słonecznymi godzinami w roku, jest jedną z najatrakcyjniejszych miejscowości turystycznych w Chorwacji. Ponadto miejscowość ta może pochwalić się dużą liczbą lokali gastronomicznych z bogatym wyborem specjałów kuchni dalmatyńskiej.
Z Trogiru do Okrugu prowadzi droga, która w lecie jest nieustannie zakorkowana, co sprawia, że przeprawa na kontynent zajmuje dużo czasu. Powodem tego stanu jest wąski most łączący Čiovo z Trogirem. Dobrą alternatywą jest podróżowanie własną łodzią.
Historia
Tereny, na których znajduje się miejscowość Okrug Gornji w dawnych wiekach zamieszkiwane były przez Ilirów, Greków i Rzymian. Od VII w. notuje się obecność Słowian. W czasach nowożytnych największe wpływy polityczne w regionie miała Wenecja, a później Węgry i Austria. Dzięki ożywionej wymianie handlowej, produkcji wina i bardzo cennej soli, ziemie te były zamożne, o czym świadczą wspaniałe zabytki choćby w Trogirze czy Splicie. O świetnej przeszłości tych okolic świadczy też XV-wieczny most, który łączy Čiovo z Trogirem.
Atrakcje turystyczne
W niewielkim Okrugu są aż trzy kościoły: św. Karola Boromeusza (budynek 300-letni), św. Tudora (ponad 500 lat) oraz świątynia Podniesienia Krzyża Świętego (budowla nowa, konsekrowana w roku 2006). Poza tym na Čiovie znajduje się sporo zabytków, m.in. dominikański klasztor św. Krzyża, klasztor św. Antoniego, kościół św. Jakuba oraz najstarszy - Najświętszej Marii Panny.
Z centrum Okrugu do Trogiru jest zaledwie ok. 3,5 km, zatem spędzając wakacje w Okrugu można bez ograniczeń czerpać wrażenia z przebywania w tym niezwykle ciekawym mieście. Jego 2800-letnia historia, starówka wpisana na listę światowego dziedzictwa UNESCO, muzea, ogrody i kluby nocne sprawiają, że miasto to warte jest odwiedzenia o każdej porze dnia.
Z Okrugu bardzo blisko też do Splitu (8 km), gdzie znajduje się inny obiekt z listy światowego dziedzictwa UNESCO: jest nim pałac Dioklecjana z III-IV w. n.e. założony na planie rzymskiego obozu wojskowego (ok. 150 na 190 m) z murami i wieżami. To oczywiście tylko jeden z wielu zabytków Splitu i jedna z wielu jego atrakcji.
Ponadto między Trogirem a Splitem nad Zalewem Kasztelańskim (Kaštelanski zaliv) znajduje się klika wartych zobaczenia zamków i pałaców (kašteli).
Wycieczki fakultatywne
Miastem równie pięknym co Trogir i Split jest Szybenik (zaledwie 49 km od Okrugu). To małe chorwackie miasto (51 tys. mieszkańców) szczyci się przede wszystkim katedrą św. Jakuba - obiektem z listy światowego dziedzictwa UNESCO - a jego staromiejska zabudowa jest podobnej wartości, co trogirska czy splicka.
Ok. 10 km na północny zachód od Szybeniku znajduje się Park Przyrody Vransko jezero. Jezioro Vransko to fenomen przyrody i największe naturalne jezioro w Chorwacji. Jest to właściwie podmokłe krasowe pole, a w wodę zaopatruje je kilka mniejszych źródeł. Jego część jest chroniona jako rezerwat ornitologiczny.
Istnieje też możliwość rejsu na wyspę Hvar, której krajobraz kulturowy został wpisany na listę światowego dziedzictwa UNESCO. W rejs na tę i na inne okoliczne wyspy można wybrać się ze Splitu. Kursują stąd nawet promy do Wenecji i innych miast włoskich.
Bardzo ciekawym mikroregionem jest obszar między Szybenikiem a Kninem - zarówno pod względem historycznym, jak i przyrodniczym. Oprócz zabytków z czasów starożytnych, są tu też klasztory, zamki i efektowne wodospady na rzece Krka, chronione przez Park Narodowy Krka.
[T]Pomiędzy Zadarem a Szybenikiem rozciąga się Archipelag Kornati - grupa wysp i wysepek objęta ochroną jako park narodowy. Archipelag ten posiada zarówno walory krajobrazowe, przyrodnicze (bogactwo podmorskiej flory i fauny), jak i historyczne.
Plaże i sporty
Okrug swoim gościom, oprócz słońca, morza i restauracji, oferuje różnego rodzaju aktywny wypoczynek. W miejscowości jest szkoła nurkowania i zespół obiektów tenisowych. Codzienne organizowane są wycieczki małymi statkami w okoliczne ciche zatoki. Można też wynająć skuter, a odważniejsi mogą wykonać skok na spadochronie.
Osobom posiadającym własną łódź bądź jacht należy polecić grupę malowniczych wysepek znajdujących się pomiędzy Čiovem a Velim Drevnikiem. Można też wybrać się na większe i dalsze wyspy, na których nie brakuje zabytków i innych atrakcji: Brač, Hvar i Korčulę.
Noclegi
Okrug Gornji jest dość rozległą miejscowością, co sprawia, że mieści się tutaj naprawdę dużo hoteli, willi, pensjonatów i kwater prywatnych. Są to zarówno obiekty o bardzo wysokim standardzie, jak i te oferujące wysoki standard w przystępnej cenie. Zamieszkać można w Okrugu w części południowej (plaża w kierunku południowym), centralnej (plaża w kierunku zachodnim, przystań) albo północnej, bliżej Trogiru.
Kuchnia
Okrug może pochwalić się dużą liczbą lokali gastronomicznych z bogatym wyborem specjałów kuchni dalmatyńskiej, w której dominują dania z ryb i owoców morza. Z ryb, przyrządzanych na różne sposoby, je się głównie skorpenę, morszczuka i różne gatunki leszcza. W Dalmacji używa się bardzo dużo miejscowych ziół i oliwy z oliwek. Znana jest też mamałyga, którą często dodaje się do dań rybnych lub dań z owoców morza.
Dwa najbardziej znane, typowe dalmatyńskie desery to rožata i fritule. Rožatę przygotowuje się z jajek, mleka i karmelu. Przysmak ten jest szczególnie lubiany w południowej Dalmacji. Fritule robi się z ciasta drożdżowego z dodatkiem rodzynków i likieru, formuje w kulki wielkości śliwek i smaży na oleju.
Wakacje w tym regionie Chorwacji to również świetna okazja, by spróbować chorwackich win, wysoko cenionych na całym świecie. Produkuje je się tutaj od wielu wieków, a każda wyspa posiada własny niepowtarzalny jego gatunek. Niedaleko Okrugu znajduje się najsłynniejszy chorwacki region winiarski - półwysep Pelješač - gdzie wytwarza się słynne wina Postup i Dingač.
Klimat, pogoda, średnie temperatury
Najlepszy okres, na urlop w Okrugu to miesiące od maja do września, a szczególnie miesiące wakacyjne: lipiec i sierpień. Temperatura powietrza w tym okresie to średnio 30°C, a wody w morzu - 23°C. Najwięcej godzin ze słońcem - 11 - notuje się tutaj w miesiącach od czerwca do sierpnia. Co ciekawe w Okrugu jest średnio aż 281 dni z temperaturą powyżej 10°C w ciągu całego roku. W okresie letnim średnia minimalna temperatura wynosi 20°C, a zimą często przekracza +15.](photo/15/8153_thmb.jpg)
Jas z Malgosia ida przez las. Nagle zauwazyli w krzakach kochajaca sie pare.
- Jasiu, co on jej robi? - pyta Malgosia.
Pewna dziewczynka postanowiła zrobić babci prezent i nagrać jej na imieniny
płytę z życzeniami. Stoi na ulicy i zatrzymuje samochody. Zatrzymuje się facet i pyta:
- A gdzie ty jedziesz dziewczynko?
- Jadę do miasta nagrać babci płytę z życzeniami.
Facet wziął dziewczynkę, ale spodobała mu się wiec wjechał w krzaki, zdjął
spodnie i mówi:
- No, to wiesz co masz robić?
A dziewczynka wzięła kuta*a do ręki, dmuchnęła na niego dwa razy i mówi:
- Kochana babciu....
- Mamo, dzis na lekcji pan od matematyki pochwalil mnie!
- To bardzo ladnie, a co powiedzial?
- Ze wszyscy jestesmy idiotami, a ja - najwiekszym!
- Jasiu, gdzie twoj tatus ?
- Wyjechal w waznej sprawie sluzbowej na 6 miesiecy, ale jak bedzie sie
dobrze sprawowal, to wroci wczesniej.
Kret chciał bardzo iść na dziwki, ale się wstydził sam, więc poprosił zająca aby go zaprowadził do burdelu. Więc idą aż tu nagle zając się wypieprzył na ziemie i mówi:
- O kurwa!
A kret, ze był prawie ślepy odpowiedział:
- Dzień dobry!
- Ten rysunek jest bardzo dobry - mowi nauczycielka do ucznia. - Przyznaj sie
kto ci go zrobil - ojciec, czy matka?
- Nie wiem, ja juz spalem.
Misiu z zajączkiem siedzą w jednej celi. Misiu siedzi w kacie, a zajączek cały czas biega.
- Misiu uciekajmy stad, oni nas zabija!
- Zajączku usiądź sobie, jesteś ze mną, nic ci nie zrobią.
Zajączek jednak po chwili wstaje i znów chodzi.
- Misiu uciekajmy oni nas zabija!
- Zajączku uspokój sie i siadaj.
Zajączek siada. Otwierają się drzwi, do celi wchodzi wielbłąd. A zajączek:
- Misiu uciekajmy, zobacz co oni zrobili z tym koniem!
Pani na poczcie zobaczyła jak Jasiu wrzucał list bez znaczka do Sw. Mikołaja.
Jako ze list bez znaczka nie miał szansy dojść nigdzie, wiec z koleżankami
stwierdziły, ze przeczytają. Jak postanowiły tak zrobiły, no i czytają:
"Drogi Święty Mikołaju, Pisze do Ciebie ten list, ale pewnie i tak nie dojdzie, bo nie stać mnie nawet na znaczek. Pochodzę z bardzo biednej rodziny i nie stać nas nawet na jedzenie. Ale zawsze marzyłem Sw. Mikołaju, żeby dostać pod choinkę narty, łyżwy i kombinezon narciarski, i pisze ten list bo może tym razem stanie się cud i spełnią się moje marzenia..." Panie z poczty przeczytały, wzruszyły się losem Jasia, i postanowiły zrobić mu niespodziankę, i kupić mu prezenty pod choinkę. Jak postanowiły, tak zrobiły. Uzbierały trochę pieniędzy i kupiły Jasiowi narty i łyżwy, ale brakło im pieniędzy na kombinezon narciarski. Trudno, wysłały Jasiowi taki prezent jaki miały.
Za jakiś czas ta sama pani z poczty patrzy a Jasiu znowu idzie z listem bez znaczka, do Sw. Mikołaja, wiec znowu wzięła list i z koleżankami czyta:
"Drogi Święty Mikołaju, Dziękuje Ci bardzo za wspaniale prezenty. Dziękuje za narty, łyżwy i ten kombinezon którego nie dostałem, ale który na pewno wysłałeś. Nie przejmuj się Sw. Mikołaju, to nie twoja wina. Ja wiem, po prostu te k...y z poczty go wzięły..."
- Jasiu dlaczego spozniles sie do szkoly?
- Bo pewnej pani zginelo 100 000 zl.
- I co ? Pomagales szukac?
- Nie! Stalem na banknocie i czekalem az odjedzie!!
Zajączka goni wkurzony niedźwiadek. Zajączek gna co sil przez las, nagle wpada na odsłonięta polanę. Na polanie opala się lisica. Zajączek podbiega do niej i ledwo żywy mówi:
- Lisiczko, schowaj mnie gdzieś. Misio jak mnie dopadnie to ze mnie mokra plamka zostanie.
- Zajączku, gdzie cię schowam. Na polanie ani krzaczka, tylko ja tu leżę na
ręczniczku.
- Lisiczko, a może ja bym ci wskoczył do dziurki miedzy nogi, co?
- Wiesz zając, lubię cię. Schowaj się tam.
Na polanę wpada niedźwiadek rzucając przekleństwami. Podchodzi do lisicy:
- Ty, lisica, widziałaś tu zajączka?
- No co ty, niedźwiedź, gdzie by się schował. Sama tu jestem.
- A, olać zająca. Podobasz mi się i cię przelecę.
- Oj miśku, nie lubię cię i nie dam ci się.
- Jestem silniejszy i cię zgwałcę!
Niedźwiadek rozchylił nogi lisicy, a w dziurce widać dwa przerażone oczka.
Zdziwiony mis pyta:
- A co to?
Na to zajączek piskliwym głosikiem:
- Aids, aids, aids!!!